10 thực phẩm giúp trẻ tập nhai tốt hơn

Khi trẻ bắt đầu mọc răng, bên cạnh việc các mẹ cho con ăn dặm bột thì các mẹ cũng nên cho con tập nhai những thức ăn thô như rau luộc, thịt cá hấp… để giúp con dần dần làm quen với việc nhai thức ăn. Việc tập nhai sẽ giúp trẻ có cảm giác ngon miệng hơn và giúp cho quá trình tiêu hóa tốt hơn. Vậy những thực phẩm nào thì phù hợp cho trẻ tập nhai? Các mẹ có thể tìm hiểu qua bài viết sau.

TẠI SAO PHẢI DẠY TRẺ TẬP NHAI

Do đường tiêu hóa của trẻ còn non yếu nên khi mới bắt đầu ăn sam (ăn dặm), chúng ta phải cho trẻ ăn thức ăn lỏng, thức ăn mềm. Tuy nhiên khi trẻ lớn hơn, đã mọc răng thì cần dạy trẻ tập nhai. Trẻ bình thường bắt đầu mọc răng vào tháng thứ 6, đến 1 năm trẻ có 8 răng cửa, đến 2 tuổi có 20 răng sữa (trong đó có 8 răng cửa, 4 răng nanh và 8 răng hàm). Nếu không tập cho trẻ sớm ăn nhai sẽ không tạo được cho trẻ cảm giác ngon miệng, ngoài ra còn ảnh hưởng không tốt đến quá trình tiêu hóa và hấp thu.

DẠY TRẺ TẬP NHAI TỐT CHO QUÁ TRÌNH TIÊU HÓA THỨC ĂN

Việc xay, nghiền nhỏ thức ăn chỉ tốt cho trẻ trong năm đầu, lúc chưa có răng hay răng còn ít. Khi trẻ đã mọc răng thì điều này sẽ không tạo được cho trẻ cảm giác ngon miệng cũng như ảnh hưởng tới quá trình tiêu hóa và hấp thu của trẻ.

Vấn đề nhai đóng vai trò rất quan trọng đối với sự tiêu hóa của mọi thức ăn, vì các men tiêu hóa chỉ có tác dụng trên bề mặt của các phần tử thức ăn. Sự nghiền thức ăn thành các phần tử nhỏ rồi trộn lẫn với nước bọt sẽ giúp thức ăn vận chuyển dễ dàng trong đường tiêu hóa và các men tiêu hóa dễ hòa trộn vào thức ăn.

Dạy trẻ tập nhai sẽ kích thích sự bài tiết các men tiêu hóa, kích thích sự bài tiết nước bọt ở miệng, mà trong nước bọt có men ptyalin, có tác dụng phân giải tinh bột chín thành đường maltose; Kích thích bài tiết dịch vị ở dạ dày, trong đó có men pepsin, có tác dụng tiêu hóa chất đạm. Dưới tác dụng của men pepsin, phân tử chất đạm được cắt thành những chuỗi ngắn. Ngoài ra, men pepsin còn giúp tiêu hóa các sợi collagen, là một thành phần của mô liên kết nằm giữa các tế bào của thịt. Chỉ khi các sợi collagen đã được tiêu hóa thì các men tiêu hóa mới thấm được vào trong tế bào thịt để tiêu hóa.

Ngoài các men tiêu hóa, dịch vị còn có một thành phần rất quan trọng là acid clohydric, có vai trò tạo môi trường acid thuận lợi cho men pepsin (men tiêu đạm) hoạt động, có tác dụng sát khuẩn (tiêu diệt các vi khuẩn có trong thức ăn, thủy phân cenlulose của thực vật (chất xơ trong các hạt, rau, củ, quả). Sau khi tiêu hóa tại dạ dày, thức ăn được chuyển xuống ruột. Tại ruột, nhờ có men tiêu hóa của dịch tụy, dịch ruột và muối mật sẽ giúp tiêu hóa nốt các thành phần của thức ăn đến giai đoạn cuối cùng.

Nhờ các men tiêu hóa của dịch vị, dịch tụy, dịch ruột và muối mật mà các thức ăn là chất đạm, chất béo, chất bột được tiêu hóa thành những sản phẩm cuối cùng có thể hấp thu được, đó là các acid amin, acid béo, đường đơn.

Thực phẩm tốt cho trẻ tập nhai

Thực phẩm tốt cho trẻ tập nhai

10 THỰC PHẨM GIÚP TRẺ RÈN LUYỆN KỸ NĂNG NHAI

1. Các loại cá giàu DHA, nướng hoặc hấp

Thịt cá mềm, bổ dưỡng, dễ ăn lại giàu dinh dưỡng nên thích hợp cho trẻ đang độ tuổi tập nhai. Mẹ có thể chọn các loại cá giàu hàm lượng DHA và Omega -3 – những dưỡng chất quan trọng cho sự phát triển trí não của trẻ như cá hồi, cá bơn…

Khi chế biến cá cho trẻ ăn bốc mẹ có thể nướng hoặc hấp nhưng nhớ phải loại bỏ xương, dăm cá để tránh trẻ bị hóc. Hơn nữa, với trẻ dưới 1 tuổi, mẹ không nên thêm muối vào thức ăn của trẻ tránh gây hại cho thận còn non nớt của con. Và khi làm chín nên chia thành những miếng nhỏ để trẻ dễ cầm và dễ ăn hơn.

2. Thịt nạc nấu chín mềm

Theo khuyến cáo của Viện Hàn lâm Nhi khoa Mỹ, thức ăn bằng tay đâu tiên mẹ nên giới thiệu cho trẻ là thịt nạc được hầm mềm. Thịt không chỉ giàu protein mà còn là nguồn cung cấp sắt dồi dào cho trẻ, với những trẻ có nguy cơ bị thiếu máu do thiếu sắt mẹ có thể chọn các loại thịt đỏ như thịt bò chẳng hạn để làm món cho trẻ ăn tập nhai cho trẻ.

Ngoài thịt hầm mềm mẹ có thể xay nhuyễn thịt làm thành món thịt viên nướng, cho trẻ ăn đều ngon. Nhưng nhớ là phải hầm mềm nhé, nếu thịt dai trẻ sẽ khó nhai và dễ nuốt chửng có thể bị nghẹn, rất nguy hiểm.

3. Ngũ cốc hoặc khoai tây nghiền

Mẹ có thể lo sợ em trẻ bốc và làm rơi vãi thức ăn khắp nhà hoặc bôi lem nhem vào quần áo, thậm chí là trên mặt. Nhưng các chuyên gia dinh dưỡng khuyên khi cho bé tập “ăn bốc” mẹ đừng nên bỏ qua khoai tây và bột ngũ cốc, vì đây là những món không chỉ giàu giá trị dinh dưỡng mà còn kích thích thú ăn uống của trẻ. Hãy cứ cho trẻ thỏa sức vui chơi với thức ăn, trẻ sẽ học được cách kiểm soát món đồ trong tay đồng thời cảm thấy việc ăn uống khá thú vị, điều này có ích cho việc hấp thu dưỡng chất của trẻ.

Khi cho ăn hai món này, mẹ nên đặt trẻ ngồi trong ghế ăn chuyên dụng lọai dành cho các trẻ tập ăn và cho thức ăn vào đĩa hoặc bát làm bằng nhựa để trẻ thỏa sức khám phá mà không lo bị rơi vỡ hoặc mảnh vỡ làm tổn thương trẻ. Hãy để trẻ tự do với bát thức ăn của mình, vì theo các chuyên gia chơi với thức ăn cũng đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển của trẻ, đồng thời giúp trẻ học được nhiều kỹ năng hơn.

4. Đậu Hà Lan

Đậu Hà Lan là thực phẩm lý tưởng mẹ nên giới thiệu cho trẻ ăn bằng tay và tập nhai, mẹ có thể luộc hoặc hấp chín mềm để trẻ dễ nhai hơn. Mẹ nên chọn những quả đỗ non để trẻ dễ ăn hơn nhé!

Với những trẻ đang ở độ tuổi mọc răng, mẹ có thể luộc hoặc hấp chín, sau đó cho vào tủ lạnh để làm mát, rồi mang ra cho trẻ ăn sẽ giúp bé “giải” quyết được ngứa ngáy khó chịu khi mọc răng, đồng thời kích thích việc tiết nước bọt giúp trẻ ăn ngon miệng nữa đấy. Trong đậu Hà Lan, không chỉ giàu acid folic mà còn là một nguồn cung cấp vitamin K1 dồi dào, một chất có khả năng kích hoạt các protein không collagen để duy trì canxi trong xương.

Đậu Hà Lan cũng giàu chất sắt tốt cho trẻ có nguy cơ bị thiếu máu do thiếu sắt. Có quá nhiều công dụng hữu ích cho bé phải không nào? Vậy nếu bé đang ở độ tuổi từ 7-11 tháng tuổi, mẹ đừng quên thêm đậu Hà Lan hấp hoặc luộc vào thực đơn của bé nha!

5. Cà rốt hấp

Bắt đầu từ 12 tháng tuổi, mẹ hoàn toàn có thể hấp hoặc luộc chín cà rốt để trẻ ăn bằng tay, để luyện kỹ năng nhai cho trẻ. Cà rốt nên chọn củ non, không có xơ và khi nấu phải nấu chín nhừ để trẻ dễ nhai và không bị hóc.

Cà rốt là thực phẩm chứa nhiều carotene (tiền vitamin A) rất tốt mắt trẻ. Hơn nữa, trong cà rốt cũng chứa nhiều dưỡng chất quan trọng khác như vitamin B, C, D, acid folic, kali, canxi, sắt… giúp bé yêu phát triển khỏe mạnh về thể chất. Bên cạnh đó, các chất chống oxy có trong cà rốt: beta carotene, alpha carotene, Phenolic acid, Glutathione… đã được chứng minh là có khả năng làm giảm nguy cơ bị bệnh tim mạch và ung thư…

6. Dưa hấu và bơ

Dưa hấu, bơ là những trái cây mẹ hoàn toàn có thể cho trẻ ăn bốc mà không cần làm chín. Sau khi làm gọt bỏ vỏ, mẹ có thể cắt miếng vừa tay và cho trẻ ăn. Riêng với dưa hấu mẹ nên loại bỏ hạt trước khi cho trẻ ăn, để tránh trẻ bị hóc hạt dưa nhé!

Mẹ biết không? Bơ rất giàu giá trị dinh dưỡng, các nghiên cứu chỉ ra rằng bơ là nguồn cung cấp dồi dào protein, chất xơ, axit folic, kẽm, riboflavin, thiamin, vitamin A,E,D,…cho trẻ. Mẹ thậm chí không thể tìm thấy mật độ dinh dưỡng dày đặc và đa dạng như vậy trong bất cứ loại trái cây nào khác đâu nhé. Trong khi đó, dưa hấu không chỉ giúp trẻ giải khát nhờ thành phần chính là nước mà còn cung cấp vitamin A như beta-carotene, vitamin C, kali, vitamin B1 và B6 và ma giê sẽ rất thích hợp cho trẻ béo phì, thừa cân.

7. Trứng chiên

Trẻ từ 1 tuổi trở lên mẹ hoàn toan có thể cho trẻ ăn trứng chiên, đây cũng là thực phẩm lý tưởng cho trẻ tập ăn bốc.

Các chuyên gia dinh dưỡng trứng là nguồn cung cấp sắt, protein và choline tuyệt vời cho trẻ. Bắt đầu từ 6 tháng tuổi, mẹ có thể cho lòng đỏ trứng vào bột ăn dặm của trẻ, nhưng nhớ là cho 1/2 lòng đỏ thôi nhé và một tuần không nên cho trẻ ăn quá 2 quả trứng. Vì trong trứng chứa protein khó tiêu, sẽ ảnh hưởng đến đường tiêu hóa của trẻ. Trẻ trên 1 tuổi, mẹ mới bắt đầu cho trẻ ăn lòng trắng trứng.

8. Bông cải xanh

Khi trẻ đã bắt đầu thuần thục kỹ năng cầm nắm, mẹ nên giới thiệu bông cải xanh cho trẻ tập nhai. Nhưng lưu ý: khi chế biến nên cắt nhỏ bông cải, mẹ có thể luộc hoặc hấp chín và phải mềm, sau đó mới cho trẻ ăn. Và nhớ là không nên thêm muối vào khi chế biến, nếu như trẻ dưới 1 tuổi.

Là thực phẩm giàu sắt, protein, canxi, crom, carbohydrate, vitamin A và vitamin C có tác dụng ngừa ung thư, béo phì. Chất sắt có trong bông cải xanh tốt cho trẻ bị thiếu máu do thiếu sắt. Chưa hết, các nghiên cứu cũng chỉ ra rằng nếu trẻ được làm quen với bông cải xanh sớm, vị chát, đắng của cải xanh sẽ giúp trẻ dễ thích nghi với mùi vị lạ, nhờ đó trẻ sẽ ăn được đa dạng các thực đơn hơn.

9. Sữa chua đóng gói đông lạnh

Một túi sữa chua mẹ tự làm không chỉ đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm, mà chắc chắn sẽ hợp khẩu vị của bé hơn. Món tráng miệng với một túi sữa chua được làm đông trong ngăn đã tủ lạnh, cũng có ích cho việc luyện kỹ năng nhai của bé.

Khi cho bé ăn sữa chua trong túi ni lông mẹ dùng kéo cắt một góc nhỏ của túi để bé tự căn hoặc mút sẽ giúp bé vô cùng thích thú.

10. Đậu hầm mềm

Khi trẻ đã thuần thục kỹ năng cầm nắm và có thể giữ chắc món đồ nhỏ, mẹ có thể hầm các loại hạt đậu thật mềm để cho trẻ ăn bốc. Nhưng lưu ý mẹ nên chọn hạt đậu khô, hoặc tươi tránh mua đồ hộp vì thực phẩm đóng hộp thường có nhiều natri, không tốt cho trẻ dưới 1 tuổi. Vì hàm lượng muối natri quá cao có trong đồ hộp có thể gây hại cho thận của trẻ.

Theo các chuyên gia dinh dưỡng họ nhà đậu cung cấp nhiều chất đạm, chất xơ, axit folic và chất dinh dưỡng khác rất tốt cho trẻ. Tuy nhiên, lưu khi cho bé ăn đậu mẹ phải nhớ nấu thật mềm nhé, để tránh trẻ hóc.

MÁCH MẸ CÁCH DẠY TRẺ TẬP NHAI

Cách dạy trẻ tập nhai bắt đầu bằng việc cần làm là mẹ phải biết cho bé ăn dặm đúng cách. Trước hết là đúng tuổi (4-6 tháng), đúng tư thế (cho ngồi ăn) dù bé phun ra ngoài một nửa, đúng thức ăn (bột cháo không xay, chỉ băm nhuyễn). Các bà mẹ cần chế biến thức ăn có độ lớn, độ mềm thích hợp để dạy trẻ tập nhai.

Ngoài bữa ăn mềm (bột, cháo) cho bé một miếng bánh hay trái cây để dạy bé tập nhai. Bạn có thể cho bé nhón bằng tay những đồ ăn mềm như cà rốt thái bằng đốt ngón tay ninh dừ, súp lơ xanh cũng ninh nhừ… Hoặc mẹ có thể cho con tập nhai bánh quy dành cho trẻ em. Những loại này không gây nguy hiểm cho bé vì khi ngậm vào miệng một lát là tan ra rồi.

Một điều mẹ cần lưu ý nữa là không đút miếng quá to làm bé không thể nhai. Ban đầu, mẹ chỉ nên đút cho con thức ăn bằng nửa hạt ngô hoặc không to quá hạt đậu. Mới bước đầu có thể bé sẽ cảm nhận lợn cợn trong miệng và mẹ có thể nhai làm mẫu cho con ăn. Có thể lần đầu con sẽ ọe, nhưng sau một vài lần, con sẽ quen và biết nhai.

Với những bé có thói quen ăn ngậm, bạn không nên cho trẻ ăn vặt trước bữa chính để bé đói. Bé đói quá nên phải nhai mà nuốt, sau đó nếu bé không ăn hết xuất hãy cho bé ăn bú phần còn lại đã xay để không lo thư thiếu dinh dưỡng.

Thay món cháo xay nhuyễn bằng các món cháo nấu với thịt, cá, tôm, rau…thái nhỏ hoặc cơm nát và nước rau. Tập cho trẻ tự cắn một số thức ăn mềm như: chuối, xoài, đu đủ, trứng luộc…

Đến bữa ăn, bạn có thể cho bé ngồi ăn cùng với mọi người trong gia đình. Ăn thử trước mặt bé để bé có cảm giác thèm ăn. Lấy thức ăn từ trong bát của bé, đưa lên miệng mẹ, làm động tác nhai và nuốt để bé bắt chước. Khi bé ăn, có biểu hiện nhai, mẹ nên khuyến khích bé nhai, khen bé nhai giỏi. Bằng cách trên bạn sẽ dạy con tập nhai nhanh chóng, hiệu quả.

Việc mẹ cho trẻ tập nhai sớm sẽ rất tốt cho hệ tiêu hóa của trẻ. Các mẹ nên lựa chọn những thực phẩm mềm, giàu chất dinh dưỡng cho trẻ trong quá trình tập nhai. Ngoài ra, việc bổ sung thêm cốm vi sinh Bio Angel Tamin Plus cho trẻ khi trẻ bắt đầu tập nhai sẽ rất tốt, cốm sẽ giúp trẻ có cảm giác ngon miệng, thích thú với bữa ăn hơn và còn rất tốt cho hệ tiêu hóa của trẻ.

Thu Hằng